** O idioma galego, o normativo e os políticos. OPINIÓN PERSOAL

Mirade, persoalmente creo que o do gallego normativo é unha cousa absurda. A idea en sí é que os galegos utilicen un mesmo galego para armoniza-lo no conxunto de Galicia porque en Galicia poden utilizar palabras distintas....

Imos ver ¿acaso os gallegos non nos entendemos entre nós? ¿acaso é tan diferente o galego nas diferentes provincias? Dacordo, que hai palabras que poden variar, pero creo que non é tanto como para facer UN GALLEGO NORMATIVIZADO. Entendo que se usan varias palabras para definir un mesmo concepto se opte porque no dicionario aparece a máis usada. Pero creo que non é motivo de suficiente peso como para marearnos a tódolos galegos cos cambios do gallego normativo.

So vou pór algún exemplo, que os que falades ou estudiástedes galego ides a a entender e comprender:

1- Cando estudiei na E.X.B. primeiro dicíase que unha palabra era con v e logo cambíárono e tiña que ser escrita con b, ou viceversa. Ex: bolboreta, avogado,...

2- Ata a chegada do gallego normativo podía usa-la segunda forma de artigo (a mesmo que acabo de empregar agora ó pór o guión en "usa-lo". Agora está prohíbido empregalo. ¿por qué?

3- Noto que os pronomes "te" e "che" se empregan no gallego normativo apoiándose máis nas estructuras casteláns, facéndose unha traducción mimética do castelán, cando antes se observaba por norma xeral que iría posposto ó verbo, agás en determinados casos (oracións interrogativas e outras excepcións que os que estudiamos nos 80 ou 90, se nos ensinaba.

Hai xente que me di que siguen existindo. Creo que si, pero dame que o gallego normativo permite que se empreguen mnáis ó uso castelán que como era a norma xeral ata o momento. Vaia un exemplo: " e che vou dicir unha cousa" ou "se vai facer un estudio",... e senón prestade atención ó uso na TVG ou en xente que sae falando nun medio de comunicación, sobre todo políticos, e veredes o que estou a dicir. Nos casos que puxen antes debería ir posposto, pero utilízano antes do verbo. Digo máis, se traducides o texto ó castelán, observaredes que a posición do "te/che" é a do castelán e non a que debería usarse no galego....

Hai persoas que din que o galego normativo se parece máis o portugués que ó castelán. A min dáme que é ó revés, pois senón, por exemplo, ¿por que prohibir a segunda forma do artigo que se usou toda a vida.

Teño a teoría de que o do gallego normativo para o que vale é para xustificar o traballo de algúsn lingüistas que non teñen máis cousas que facer que andar cambiando ó seu antollo as normas e a ortografía das palabras galegas. ¿A que obedece, como expoñía antes, a que no pasado se escribira unha palabra con b e hoxe
non, ou viceversa?.

No trasfondo creo que hai oscuros intereses económicos ou de outra índole(venda de novos dicionarios actualizados,...) que se pretende xustificar que os estudios demostran que antes se estaba errado e agora se rectifica....

Mirade queridos lingüistas, o idioma que utiliza a xente do pobo, especialmente a maior, é o correcto. No se debería de perder nunca, e é moi rico que cada zona teña as súas propias palabras e expresións. O que non me parece de recibo é que uns amiguetes lingüistas nos teñan que dicir cómo se fala ós que falamos semmpre galego.

Despois danse paradoxas tan grandes como que alumnos que falan castelán polos catro ventos teñan un sobresaínte en sinaturas de galego oral e outros que falan galego todo o día lles custe aprobar. Como se necesitasen xustificar o único idioma que utilizan. Ver para crer. E dígoo con coñecemento de casos reais que coñecín.

Unha recomendación ós políticos: a ver se ides a cursos de perfeccionamento de galego e aprenden a falar dunha vez por todas ben o idioma. Logo hai políticos importantes que o falan "daquela maneira". E estoume a acordar agora dunha política dun partido político, a cal ostentou diferentes cargos na admon pública autonómica e local, e falaba un galego que daba pena oílo. E hoxendía creo que é alcaldesa e que sae nos medios de comunicación a cotío. Unha de dúas: vai a clases e aprende a falar ben ou mellor fala en castelán, porque para dicir 5 ou 6 palabras mal ditas en galego sendo un representante político pois mira.....

E xa non vou entrar no tema da RadioTV de Galicia, onde de todos é coñecido, que a meirande parte dos traballadores empregan o castelán cando non están en antena, e logo queren darnos clase de cómo fala-lo galego....Que gran hipocresía o que alí pasa. Xa sei que podemos utilizar os dous idiomas, pero digo eu que lle deberían pedir un dominio grande do galego ós xornalistas da RTVG e non un galego normativo de guión....

,¿Para cando toda a publicidade da RTVG integramente en galego? E non vale so o Día Das Letras Galegas. Moitos anunciantes consinten que se traduzca ó galego ó seu spot, pero outros non..." ¿PODEROSO CABELLERO ES DON DINERO?". Pois vai ser que sí.

Por certo, quelembre, hai un programa da TVG chamado "Zapping Comando" de parodias humorísticas do que poñen nos canais das distintas televisións. Están interpretados por actores galegos. Hai determinados sketches nos que empregan o castélán, so polo feito de que é unha parodia dun programa de TELECINCO, ANTENA 3, TVE ou dunha cadea de ámbito nacional. Xa sei que nesas cadeas se usa o castelán, pero ¿acaso non estás parodiando algo que se está vendo na TVG onde se supón que se debe usa-lo galego? De feito, un dos motivos da RTVG é o impulso do idioma galego, a parte de informar, entreter,....

Esta é a miña opinión, haberá xente que a comparta e xente que non, pero é o que penso.
NOTA: As fotos deste artigo so serven para ilustralo, o cal non quere dicir que as persoas, empresas ou institucións que aparecen nas imaxes sexan ás que se refire a crítica. Puxénas porque se relacionan co idioma galego ou porque son simmpáticas. Non lle busquedes outro sentido. Están baixadas todas elas de internet.

¡¡Es la bola de Cris..!! ¡¡Es la bola de Cristal!!

Datas atrás foi que, por casualidade, acendín a tv e inmerso nos arduos labores do zapeo, quedeime cun programa que poñían en Televigo. Nese intre observei na "pequena pantalla" a uns seres míticos ós que facía anos que non vía....... os electroduendes.....sí, os auténticos, aqueles que aparecían en "La Bola de Cristal" do anos 80. Aqueles cinco bonecos semítiteres que triunfaban neste programa que TVE1 programaba os sábados polas mañáns (daquela non existía contraprogramación nin máis canales que a primeira e a segunda de TVE). Os cinco electroduendes eran a Bruxa Avería (a mala que facía pócimas con malas intencións), a Bruxa Truca (a bruxa boa), a Fada Vídeo, Maese Cámara e Maese Sonoro.

Os electroduentes marcaron, xunto con Espinete e Don Pimpón, unha época na tv para os que agora temos veintealgo ou máis anos. Faradios, watios e outra serie de palabras electrizantes formaban parte da súa peculiar xerga televisiva que cautivou ós nenos da época que vían “La bola de Cristal”......
Se ben tamén creo recordar que había dous presentadores na primeira parte do prograna (un home e unha muller obxecto dos ataques dos electroduendes e que finalmente foron "fundidos" por estes seres), a presentadora para todos creo que foi Olvido Gara (Alaska), quen interviña máis na segunda parte do programa. En seguidao falarei das partes do programa

A “Bola de Cristal” foi un progama que iniciou a súa andaina o 6 de octubre de 1984. Chea de vida, música, humor e un sinfín de peripecias ás veces surrealistas, que atrapou ós seus fieis telespectadores ós sábados pola mañán. Moitas televisión de hoxendía deberían tomar nota da fórmula utilizada. Éntón, a violencia case non facia falta para engaiolar ós cativos que nos divertiamos e alucinababamos coa Bola de Cristal e, en especial, cuns electroduendes capitaneados pola bruxa Avería.


PARTES DEO PROGRAMA
Estructurábase en catro partes:


--> Na primeira parte, dirixida ós máis pequenos, saían estes seres peculiares procedentes do universo dos trasnos e bruxas. Tamén había un detective chamado "Mantequilla", interpretado por Miguel Ángel Valero (o "piraña" en Verano Azul).

En realidade, viñan a ser uns pequenos seres, que habitaban na televisión e que se burlaban dos humanos ós que a técnica televisiva captaba, e facían a vida imposible ós presentadores do programa ós que lle chamaban "gilivatios".

Tamén se emitía unha incrible serie de animación de bonecos de plastilina "Los plastinots", e pechábase cun tema musical interpretado por "Los electroduendes", que tamén cantaban e tiñan un grupo coa bruxa Avería de batería. Casi ná!!!

Os cinco monicreques interpretaban varías cancións, pero quizás a máis coñecida (xunto coa sintonía do programa interpretada por Alaska e o seu grupo) era “ No se ría, no se ría de la bruja avería". Xa vos porei a letra da canción outro día...

A temblar todos coa malvada bruxa que era máis mala que Angela Chaning e Richard Chaning xuntos....


-->> A segunda parte do programa chamábase "El librovisor". ïa dirixida a nenos máis grandes. Nela Olvido Gara (Alaska) no papel de bruxa "posmoderna" e o detective xuvenil "Mantequilla" (o "Piraña"). víanse envoltos en historietas acompañados de personaxes extraídos dos contos tradicionais. Estas historietas, que actualizaban aqueles contos de maneira divertida e desmitificadora, ían acompañadas de referencias "cultas" con poemas relativos ó tema, que se ilustraban con grabados dos contos, pinturas ou imaxes diversas, unha entrevista cun adulto "famoso" dos diversos ámbitos sociais e unha ou dúas cancións interpretadas pola propia Alaska ou por Santiago Auseron, Kiko Veneno, Loquillo,... Pensedes neles con 20 anos menos....Pois sí que pasaron anos sí


-->> A terceira parte do programa era a de "La banda magnética" e constaba, ó principio do programa, dunha sección chamada "Enseñar a ver cine" presentada por "Mantequilla" (Miguel Angel Valero) e da emisión dunha serie, concretamente americanas. Na primeira etapa emitiuse "La pandilla", se ben era máis coñecida polo nome dun dos seus protagonistas "Alfalfa". Anos máis tarde sería sustituida por "Los Monster", e logo por "Embrujada". Todas elas moi entretidas (qué risas con German e co avó que era un Drácula litermalente...)

--->> A cuarta parte era algo moi novedoso,
creativa e orixinal para os anos 80. Nela interviñan actores coma Pedro Reyes, Pablo Carbonell (líder dos "Toreros Muertos" e posteriormente, entre outras cousas faría de reporteiro en CQC), Javier Gurruchaga....E cabe destacar tamén a outros actores coma Fedra Llorente (tamén interviña no 1,2,3....como "La Bombi"), Anabel Alonso (hoxe famosa pola recentemente desaperecida seria "7 vidas), entre outros que lembre.

Esta cuarta parte daría un xiro e tería un acento máis crítico coa socidade dos 80 antes de se despedir definitivamente o 25 de Xuño de 1988. Que mágoa aquel día....

Seguro que me quedan moitas cousas no tinteiro...Non sei que recordos gardades deste programa. A min particularmente, despertoume unha gran nostalxia lembrar o programa. Certo é que o que botaban en Televigo era so a parte onde saían os electroduendes e o programa tiña outras partes moi agradables e interesantes e risa garantizada. Supoño que as fotos do programa que colguei neste artigo vos estimularían a memoria. Por certo, ver a Pablo Carbonell cómo era hai 20 anos ¿que vós pareceu?.

Que lonxe quedan aqueles tempos e parece que foi aínda onte.......¿nonsí?

Viaxa por Galicia se queres viaxar ..e DISFRUTA...

Finais de Maio. Xuño aí ó lado. O termómetro rebasa os 30 graos. O verán está aí ó lado. Non falta nada. E coa chegada da nova estación son moitos os que se animan a cargar as sús alforxas e a viaxar a algún lugar. Axiña xurden e se escoltan ano tras ano os mesmos nomes: Canarias, Baleares, Andalucía, Benidorn, Algarbe, Centroeuropa, París, Roma. Londres, ……e dos máis exóticos brotan outras: Cáribe, A Riviera Malla, Cuba, as Illas xxxx…

O que vos escribe asiste atónito a un sinfín de nomes tan variopintos e, ás veces, tan singulares que máis ben parecen unha moda que unha elección concienzuda e razoada. Parece que hai que estar á moda. O motivo é, nunha gran parte ése ou ben non querer romperse a cabeza e ir ó máis fácil, sucumbindo irrevesiblemente á penetrante e abrumadora presión da publicicade dos consabidos destinos turísticos por excelencia. Os que eu chamo “destinos top”.

Nunca fun bo amigo das modas nin das cousas impostas. Tampouco nesta ocasión fago unha excepción. Visto o que me gusta, non o que me din que teño que vestir. Igual penso dos destinos turísticos. Recoñezo que os “destinos top” son moi bonitos e atractivos, pero tamén penso que temos que adeprender a coñecer máis o que nos arrodea.

A febre de ir o máis lonxe posible ou de ir ós lugares de moda por excelencia,, tennos corcomido-lo cerebro e descoidamos os lugares que temosa aí ó lado. Estou a falar de moitos concellos de Galicia tan belos e dignos de estar como os “top” nacionais e internacionais. É o peor de todos é que, na maioría dos casos, os descoñecemos sitios tan maravillosos como por exemplo A costa da Morte, as Rías Baixas ou lugares do interior tan hermosos como o Barco de Valedoras, entre outros moitos. Somos, por tanto, infieis e lanzámonos a aventura do máis alá, descoidando o da “casa”. Noutras palabras, e recurrindo, ó refraneiro popular: “na casa do ferreiro, cuchillo de pau.


O erro que temos, neste caso concreto os galegos, é o de menospreciar o que posuímos. Considero que Galicia é un país que ten de todo: as mellares praias de España -por non ir máis lonxe- (que non lle teñen nada que envidiar ás do resto de España e incluso as superamos), montañas, moita naturaza e moitos zona verde rica en osíxeno, fauna e vegetación, amais de presiosas paisaxes e postas de sol.

Hai de todo para tódolos gustos. O mar e o monte combínanse en doses apropiadas. Súmome á mítica frase do anuncio de Colón: “ Busque, Compare y si encuentra algo mejor: cómprelo”. ¿Por qué ir a coñecer outros sitios fóra de Galicia –cousa totamente lícita- cando nós mesmos dispomos de abundantes e variados destinos turísticos?. E o máis importante: máis baratos e con mellor comida que naqueles lugares “top” onde o prato está máis vacío que cheo. E todo moi preto de nós.

Coa chegada do verán as festas gastronómicas multiplícanse máis ca un gremlin sumerxido no Océano Atlántico. Non vou entrar no das festas. Iso abordarémolo outro día quizás. So digo que, por encima, moitos dos concellos galegos dignos de visitar teñen ese outro rico valor engadido que serve de apetitosa disculpa para visitalos.


As viaxes fóra de Galicia están ben., pero teñamos máis presente ós concellos de Galicia. Visitémolos máis. Seguro que nos atoparemos con sorpresas moi agradables. Senón probade e logo xa me diredes. Insisto: Galicia é un sitio moi rico en pobos, paisaxes e comidas. A ver pensade: ¿Por qué veñen cada ano tantos foráneos a visitala? (ollo!!! deixamos a un lado o fenómeno de masas de Sanxenxo…). Éche boa verdade o famoso dito de que sempre se aprecia máis o da fóra co da casa. Que desgracia a nosa!!!!!!.

O que acabao de dicir non é óbice para que, se temos a oportunidade, tamén poidamos viaxar e oñecer algún dos destinos “top”. Se che apetece e podes pois ¿por qué non?….Outra cousa é ir por ir porque PEPE E MARIA foron e eu tamén teño que ir por non ser menos. Destas persoas hai bastantes…. Home!!! Iso é deixarte levar pola moda sen máis…..


Remato: Como norma xeral deberíase viaxer máis por Galicia antes de coñecer o que hai fóra. E o mesmo digo para con España: primeiro deberíase coñecer España e logo saír fóra dela. Insisto, que tampouco hai que ser cuadriculados: de vez en cando podemos ir a un destino dos de “moda” para variar……Outra cousa é ir sempre ó estranxeiro e non coñecer o pobo que temos a 50 km, e que nós nunca fumos ver, xa que como moitos pasamos por alí sen pararnos…..


¡¡¡¡¡VIAXEMOS MÁIS POR GALICIA!!!!!!¡¡¡ QUE É UNHA VERGOÑA QUE, EN MOITOS CASOS, SAIBAN MÁIS DELA OS QUE VEÑEN DE FÓRA QUE NÓS!!!

Carpe Diem

Que bo invento o dos xornais gratuitos....

METRO, QUÉ!, 20 minutos ou ADN son xornais de recente aparición ou distribución en Galicia. De momento so se poden ler os catro en Vigo, porque en Pontevedra capital so temos a opción de coller o METRO, e en Sanxenxo ningún aínda. Pero todo chegará, ou iso espero.

O novidoso que teñen en común é a gratuidade. Sorprende que nos tempos que corren non se nos cobre por ler unhas 20 ou 25 páxinas. Acostumados como estamos a que se nos cobre ata por respirar, non acabamos de entender porqué non son de pago. A clave: a publicidade dos anunciantes. Afortunadamente, algo beneficioso nos trouxeron os anuncios desta vez.

O fenómeno xa se producía no resto de Europa e, como sempre, chegou a España tarde. Pero os expertos coinciden en que irán en aumento e chegarán a consolidarse. A xente lerá máis xornais ó ser gratuitos, non tendo que racanéalos na cafetería namentres se toma algo. E ó ser lidos por máis xente, a publicidade será vista por máis persoas, con conseguinte beneficio para os anunciantes…..

E cando falo destes catro xornais, tampouco estou falando de empresas pobres. O METRO lese en moitos países europeos; o QUË! pertence ó grupo RECOLETOS, o mesmo que edita o MARCA, daí que coinciden na cor vermella o MARCA e o QUË!; o ADN, o benjamín, é propiedade do grupo PLANETA (dos que tamén depende ANTENA 3 TV e ONDA CERO).

Canto ós contidos, gústanme o QUE! e o 20 minutos. Pola contra, o METRO é o que ten menos páxinas dos catro se ben ten interesantes artigos de opinión, namentres que o ADN non me acaba de gustar a pesar da súa infogracía chamativa.

No QUË sempre recollen artigos curiosos e, en moitos casos, banais, pero diferentes ós que te podes ler neutros xornais. Iso si, apoiándose en táboas, gráficos e nunha presentación atractiva, O que se pretende é ler coa vista, porque o texto (e nisto coinciden os catro rotativos en mayor ou menor medida) redúcense a unha cantas liñas na súa maioría.

Aplican a máxima xornalística da concisión e a brevidade, máis utilizadas na radio e na televisión. Se buscades textos mariores heredes que recurrir ós de pago, e se queredes xornais reflexivos coas noticias a outros de pago máis específicos (EL País ou el Mundo, por ejemplo)..

Poderíase dicir que existen distintos grupos de xornais:
1- Os gratuitos (os anteditos)
2- Os de pago rexionais e locais (La Voz, El Faro, Diario de Pontevedra, Diario de Arousa, El Correo Gallego,…)
3- Os de pago de ámbito nacional ou internacional (El País, El Mundo,…)
4- Os de pago de carácter deportivo (Marca, Sport, Mundo Deportivo,…)

Concluíndo: algo bo a aparición dos xornais gratuitos, pensados para a xente que le os titulares das noticias máis destacadas ou curiosas porque ou ben non ten tempo a ler máis ou non quere gastar os seus cartos. E canta máis oferta de cabeceriras gratuitas mellor, que non se trata de facer un monopolio informativo que atente contra a democracia informativa……