** Efemérides. Tal día coma hoxe...Do 27-02 ó 04-03

---

NEGREIRA. X. Amancio Liñares Giraut & Antonio Puentes Chao

---

02febreiro-28 1981 Morre en Vigo Álvaro Cunqueiro, quen prognosticara «mil primaveras máis» para o noso idioma.
02febreiro-28 1988 Acta de Constitución formal da Mesa pola Normalización Lingüística (MNL), entidade non gobernativa e popular que nace coa única finalidade de promover e defender o uso do galego.
02febreiro-28 2005 O idioma galego chega ós Oscar de Hollywood coa película Mar Adentro, que apostou por diálogos multilingües.

02febreiro-29 2000 A Universidade de Santiago inaugura a nova Facultade de Xornalismo.

03marzo-01 1867 Primeiro número da publicación luguesa El Progreso.
03marzo-01 1931 Vicente M. Risco publica n'A Nosa Terra o artigo «A ideología do nacionalismo exposto en esquema».
03marzo-01 1994 Comeza a funcionar o Centro de Investigacións Lingüísticas e Literarias Ramón Piñeiro, na Barcia (Santiago).

03marzo-02 1856 Celébrase o Banquete de Conxo, acto de confraternidade entre estudantes e artesáns no que Eduardo Pondal fai lectura dun dos seus poemas, e que tamén se converteu nun símbolo do Rexurdimento.

03marzo-03 1860 Os irmáns De la Iglesia publican na Coruña a revista monolingüe en galego O vello do Pico Sagro.

03marzo-04 1881 Comeza na Coruña o xuízo de apelación de Curros tras a sentenza condenatoria do xuíz de Ourense pola publicación do poemario Aires da miña terra. Duraría dous días: o propio día 4 e o seguinte.
03marzo-04 1936 Falece na Coruña Antón Villar Ponte, cando era deputado do PG nas Cortes da II República.
03marzo-04 1948 Aparece o primeiro número de Alborada, revista do Centro Galego de Barcelona. Ó longo dos anos ofrecerá moitos textos en lingua galega.
03marzo 04 1962 Nace a tradutora e poeta Xela Arias.

** Testigo de excepción, de Francisca Aguirre

Un mar, un mar es lo que necesito.
Un mar y no otra cosa, no otra cosa.
Lo demás es pequeño, insuficiente, pobre.
Un mar, un mar es lo que necesito.
No una montaña, un río, un cielo.
No. Nada, nada,
únicamente un mar.
Tampoco quiero flores, manos,
ni un corazón que me consuele.
No quiero un corazón
a cambio de otro corazón.
No quiero que me hablen de amor
a cambio del amor.
Yo sólo quiero un mar:
yo sólo necesito un mar.
Un agua de distancia,
un agua que no escape,
un agua misericordiosa
en que lavar mi corazón
y dejarlo a su orilla
para que sea empujado por sus olas,
lamido por su lengua de sal
que cicatriza heridas.
Un mar, un mar del que ser cómplice.
Un mar al que contarle todo.
Un mar, creedme, necesito un mar,
un mar donde llorar a mares
y que nadie lo note.

AUTORA DO POEMA: Francisca Aguirre.

---

RECUNCHO LITERARIO ENVIADO POR: Alvariño
Colaborador de A Lareira Máxica

** Un disfraz moi orixinal sen gastar un euro...

---

SANXENXO. Julio Torres

---

En carnavais a xente disfrázase para aparentar o que non é, pero que en algúns casos quixo ser. Búscase sobre todo a diversión e pasalo ben. Facer disfraces, mercalos... Sempre, cando chega esta fecha, a miña máquina do tempo volve e retrocede anos atrás ó acorde do tango de Carlos Gardel. Ó lonxe, un eco difuso pero moi claro e brilante como a luna chea volve a repetir incesante: "Volver con la frente marchita las nieves del tiempo, platearon mi sien sentir que es un soplo la vida, que 20 años no es nada que febril la mirada errante en la sombras te busca y te nombra. Vivir con el alma aferrada a un dulce recuerdo que no ha de volver..."

Entremezclada con esta lembranza xurde a daquel profesor de Lingua española do Instituto, dos meus tempos de bacharelato. Manolo, que así se chamaba, era unha persoa singular. Baixo a súa penetrante barba negra, das súas gafas oscurecidas de cú de botella, do seu maletín de coiro que portaba case coma unha prolongación do seu corpo, agochábase un mestre de verbo fácil e fluido, un mago das palabras e un bo comunicador. Un profesor do século pasado, nunca mellor dito. Pois ben, adoito acordarme deste profesor que lle puxo un reto a toda unha clase días antes de carnavais: "me voy a disfrazar en carnavales pero ninguno de vosotros me va a reconocer, ya lo veréis". Dito e feito. Acertou de pleno. Bueno, sí soubemos de que iba disfrazado. Non ía disfrazado de pirata, de troglodita, de muller, nin de calquera disfraz que poidades imaxinar. Non, non. O seu difraz foi moi orixinal e non se gastou un euro en mercar ningún traxe. Ben é certo, que tivo que ter necesariamente gastos indirectos pois as cousas non se fan por arte de maxia...

¿De que se disfrazou? ¿Como o recoñecemos? Digamos que foi so a súa voz a que nos axudou a descubrilo. O único. O seu verbo fácil e fluido foi o único que nos permitiu adiviñar quen se agochaba detrás da súa voz. Ía disfrazado de Manolo, pero dun Manolo distinto. Foi ben difícil ver a aquel profesor de Lingua sen o seu maletín, sen as súas gafas de cú de vaso oscurecidas, e, sobre todo, sen aquela espesa barba que recubria a súa faciana. Velo espido do cuello para riba, barbilampiño, foi ver como a Monchito, o títere de José Luis Moreno, en lugar a Valle Inclán. Aínda que o último quizás non sexa o arquetipo máis parecido.

Abofé que nos sorprendeu. Moito. Coss meses recobraría o seu aspecto habitual, pero sempre me acordo del por estas datas pois "20 anos non son nada"...

** Efemérides. Tal día coma hoxe...20 a 26 de febreiro

---

NEGREIRA. X. Amancio Liñares Giraut & Antonio Puentes Chao

---

02febreiro-20 1966 Falece en Madrid o crego e literato ourensán Antonio Rey Soto.

02febreiro-21 Día internacional da Lingua Materna.
02febreiro-21 1894 Manuel Curros Enríquez embarca na Coruña, como emigrante, nun barco en que por esta razón de seguro que se falaba moito galego entre os seus pasaxeiros, en dirección á Habana.
02febreiro-21 1900 Morre en Santiago o ideólogo do rexionalismo conservador galego, Alfredo Brañas. Ás veces atópase citado, erroneamente, como día da morte o 22, data esta do Certificado de Defunción do Rexistro Civil de Santiago.

02febreiro-22 1969 Primeiro número da revista quincenal Chan, dirixida dende Madrid polo xornalista e escritor Borobó (Raimundo García Domínguez).

02febreiro-24 1837 Nace en Santiago Rosalía de Castro, a grande autora do Rexurdimento, símbolo de Galicia.
02febreiro-24 1877 M. Curros Enríquez gaña o Certame Poético de Ourense, que o faría moi popular como poeta no noso idioma, con tres poemas en galego: «A Virxe d'o Cristal», «O gueiteiro» e «Unha boda en Einibó».
02febreiro-24 1985 Inicia as súas emisións, en probas, a Radio Galega, o que supuxo un impulso fundamental na difusión e promoción do idioma propio de Galicia.
02febreiro-24 1996 Aparece na Rede Vieiros, primeiro xornal electrónico en galego.

02febreiro-25 1995 A Real Academia Galega acorda, en sesión plenaria, aprobar unha revisión e actualización das Normas ortográficas e morfolóxicas… que foran elaboradas no ano 1982.
02febreiro-25 2000 Homenaxe da USC ó profesor e escritor Xesús Alonso Montero, co gallo da súa xubilación como catedrático emérito de Literatura Galega.

---

É este un traballo de cronoloxía realizado polos profesores Antonio Puentes Chao (Lingua e Literatura Galegas) e X. Amancio Liñares Giraut (Xeografía e Historia).